خانه ما كجاي اين عالم است ( سياره شناسي )

0
215

خانه ما كجاي اين عالم است

( سياره شناسي )

آیا كسی هست كه نداند خانه‌اش كجاست؟ آیا می‌شود انسانی سالها در جایی زندگی كند و نداند به منزل او چه راههایی منتهی می‌شود؟
بله یقیناً خانه‌ای را كه با خانواده خود در آن بسر می‌بریم همه می‌شناسیم و راه آن را بلدیم، لیكن زیستگاه موجودی به نام انسان درمیان صدها و هزاران كرات دیگر مكان چندان پیدائی نیست. باید بگردیم در میان ستارگان، یك ستاره در میان سیّارگان یك سیاره را بنام زمین بیابیم، تازه در میان چندین قطعه خشكی به نام قاره‌های زمین، در یك گوشه‌ای از قاره، كشور و شهر ما و خانه ماست، بله ما آنقدر كوچكیم كه همه این اجزاء به خود انسان ختم می‌شود. ولی همین انسان كوچك، دارای آنچنان قدرتی است كه می‌تواند خود و یا توسن فكر و اندیشه خود را به لابلای كرات آسمان روانه كند و از آنهمه زیبائیها لذت ببرد و به قدرت لایزال الهی بهتر و بیشتر از هر موجود دیگر پی ببرد، گویی خداوند ما را با توان‌های بسیاری خلق نموده كه بر فراز آسمانها به دنبال او بگردیم و به كمال مطلق خود را نزدیك كنیم. اگر او را بیابیم هم جا و مكان خود را در این عالم یافته‌ایم و هم به جایگاه و مقام انسانیت در میان موجودات دیگر پی برده‌ایم و این قدرت آدمی است كه می‌تواند جا و جایگاه خود را با هم تشخیص دهد.
ما سعی داریم ابتدا جای خود را در فضا مشخص كنیم و خانة خود را بهتر ببینیم یافتن جایگاه و مقام ومنزلت آدمی را به خود شما وامی‌گذاریم. ما در فضایی زندگی می‌كنیم كه در گوشه و كنار آن میلیونها، كهكشان، با عظمت‌های خیره‌كننده خرامیده‌اند و شما خوب می‌دانید كه هر كهكشان خود اجتماع انبوهی از ستارگان و به عبارت دیگر تمركز چند میلیاردی از خورشیدها هستند، درمیان هزاران هزار كهكشان تنها یك كهكشان، راه شیری است كه در لبة این كهكشان حلزونی شكل یك ستاره درخشان و زیبایی وجود دارد كه ما فقط روزها آن را می‌توانیم ببینیم و آن خورشید است، خورشید با آن عظمت و هیبت خود چندین كره سرد و خاموش را بدور خود نگه داشته و آنها نیز كه ما آن را به سیاره می‌شناسیم پروانه‌وار به دور این ستارة درخشان می‌چرخند، فواصل و سرعت این سیاره‌ها به دور خورشید به نحوی دقیق تنظیم شده است كه آنها نه جذب خورشید شده و در آن سقوط می‌كنند و نه می‌توانند این چراغ جهان‌افروز را ترك نمایند. بنابراین از حدود ۴ـ۵ میلیارد سال قبل تاكنون مجموعه منظم و شكل‌گرفته‌ای وجود پیدا كرد كه امروزه به منظومه شمسی یا خانه بزرگ ما در فضا مشهور شده است.
اجرام كوچك و بزرگ دیگری در اطراف برخی دیگر از این سیارات، خود درحال حركتند كه به اقمار سیارات معروفند، علاوه بر خورشید و نه سیاره وتعدادی قمر اجرام دیگری در این مجموعه یافت می‌شوند كه در جای خود از آنان نیز سخن خواهیم گفت و یادشان خواهیم كرد. در هر حال ما گرچه درون یك كهكشان بزرگ با ۲۰۰ میلیارد ستاره جا گرفته‌ایم ولی در همین جهان ستاره‌ای تنها به خورشید نزدیك هستیم و از ستارگان دیگر كهكشان خود دهها و صدها سال نور به دور افتاده‌ایم. تا آن زمان كه انسانها با وسایل گوناگون خود را به نزدیكترین ستاره‌ها برسانند راه درازی در پیش است ولی امروزه آدمی توانسته است در میدان كوچك منظومه شمسی با شعاع حدود شش میلیارد كیلومتری خود چرخی بزند و سری به یك یا چند سیاره و اقمار آن بساید، تا همین حد هم بسیار مهم است كه آدمی بدان دست یافته است. ما از دستاورد سفینه‌های پایونیزویاجر۱و۲ در اطراف سیاره‌های همسایه‌ خود چند مطلبی برای شما بازگو می‌كنیم، امید است اگر پای ما به آن دنیاهای دور و زیبا باز نشده است فكر و اندیشه و تخیل سازنده ما با محیط‌ها آشنا شود. سیاراتی كه به دور خورشید میلیون‌ها سال است می‌چرخند بر حسب فاصله‌ای كه از این ستاره دارند به ترتیب عبارتند از: عطارد یا تیر، زهره یا ناهید، زمین یا ارض، بهرام یا مریخ، مشتری یا ژوپیتر، زحل یا كیوان و بالاخره اورانوس، نپتون و پلوتو. ما در  این گشت و گذار سعی داریم از هر یك از سیارات اطلاعاتی را بدست آوریم، یك روش چنین است كه سیارات را از نظرات گوناگون با یكدیگر مقایسه كنیم، مثلاً جو سیارات را با یكدیگر بسنجیم چگونگی پوسته جامد آنها را با یكدیگر مقایسه كنیم و یا از نظر شكل ظاهری آنها را با یكدیگر مورد مطالعه قرار دهیم.
 گویند.Comarative planetologyاین روش شناسایی سیارات
 

افزودن دیدگاه