مفهوم طراحي آموزشي

يك فرايند آموزشي ، از مجموعه عناصر مرتبط به هم كه به صورت يك كل و رفتار واحد عمل مي كند ، تشكيل شده است و هدف از اين ارتباط به هم پيوسته و اعمال هماهنگ ، نيل به يك نتيجة دلخواه و موفقيت آميز است . مقصود از يك نتيجه دلخواه و موفقيت آميز هم ، تعيين مشخصات هدف يا انتظارات آموزشي معلم است كه پس از تدريس ، دانش آموزان بايد به صورت رفتارهاي عيني و قابل اندازه گيري از خود نشان دهند .

تكنولوژي آموزشي ، تلاش مي كند فرايند آموزشي را به گونه اي طراحي و تنظيم كند كه تمام عوامل و عناصر تشكيل دهنده آن ، به طور سيستماتيك و هماهنگ براي رسيدن به هدفهاي آموزشي از پيش تعيين شده ، به هم مرتبط باشند . از اين رو ، چنانچه در سيستم آموزشي سنتي بخواهيم با اصلاح يا كنترل يك يا چند عامل از مجموع عوامل تشكيل دهنده فرايند آموزشي ، به هدفهاي مورد انتظار ، يعني يادگيري موفقيت آميز فراگيرنده برسيم ـ حتي اگر در اين راه از بودجه و صداقت حرفه اي معلمان به طور كامل استفاده كنيم ـ موفق نخواهيم شد ؛ زيرا هدف از چنين نگرشي ( سيستماتيك ) افزايش قدرت و توانايي انسان ، از طريق به كار گيري تدبير و تفكر او همراه با بهره گيري از تسهيلات فني و دستگاهها ، در نيل به مقاصد از پيش تعيين شده است . بارزترين مثال در نگرش سيستمي ، موفقيت و پيشرفتهاي عظيم انسان در سيستمهاي نظامي ، سيستم موشكي ماهواره ها و برنامه هاي فضانوردي است . نگرش سيستمي ، به منظور حل مشكلات توليد ، بازاريابي ، توزيع و ترابري در صنعت بازرگاني نيز به كار گرفته مي شود . با توجه به كارآيي و موفقيت كاركرد سيستم در ساير زمينه ها ، مربيان و صاحبنظران آموزشي مدتهاست تلاش مي كنند مفهوم تئوري سيستم ها را در امر آموزش به كار گيرند دربارة مفهوم آموزش به صورت سيستماتيك بايد گفت در اينجا اساس ومعني نگرش تكنولوژيك بيش از مفهوم يك ماشين يا دستگاه فني است

در واقع تكنولوژي يعني شناخت راهها و روشهاي كار و عمل و براين اساس مي توان نتيجه گرفت كه تكنولوژي آموزشي عبارت است از شناخت راهكارهاي آموزشي و روش اجراي كارهاي آموزشي . و باید گفت کار اصلی آن طراحی سیستماتیک نظام های آموزشی است.

در ادامة بحث قبل از صحبت در بارة جدول طراحي آموزشي بايد گفت فرايند آموزش به سه مرحلة مجزا تقسيم مي شوند كه عبارتند از .

۱ – فعاليتهاي آموزشي پيش از تدريس

۲ – فعاليتهاي آموزشي ضمن تدريس

۳ – فعاليتهاي آموزشي بعد از تدريس

مرحلة اول مرحلة طراحي آموزشي است و در مرحلة دوم به اجراي طرح آموزشي تدوين شده مي پردازيم و نهايتاً در مرحلة سوم بعد از بررسي نتايج بدست آمده به بازنگري و اصلاح طرح آموزشي جهت استفادة بهتر در دوره هاي بعد اقدام مي شود . ( اين سه مرحله در فرايند طراحي آموزشي لحاظ مي شوند )

براي طراحي آموزشي الگوهاي گوناگوني وجود دارد بين الگوهاي مختلف از لحاظ ظاهري تفاوتهاي وجود دارد ولي مي توان گفت از نظر اصل وپايه بين اكثر آنها شباهت و هماهنگي وجود دارد و وترتيب و توالي مراحل الگوها تقريباً يك سان است .

اهميت نمودار طراحي آموزشي در اين است كه با مراجعه به آن مي توان مراحل طراحي آموزشي مربوط به موضوع مورد نظر را در پيشرو داشت و از طرفي به كمك آن مي توان جايگاه رسانه ها و مواد آموزشي را شناخت و با در نظر داشتن تمامي مراحل طراحي آموزشي و توجه به آنها مواد و رسانه هاي آموزشي را مي توان متناسب با اهداف مورد نظر در طراحي آموزشي تهيه نمود كه در اين صورت قابليت و كارآيي بيشتري خواهند داشت .

افزودن دیدگاه