جدول طرحي آموزشي

0
225

جدول طراحي آموزشي

مراحل طراحي آموزشي

 

 

 

شرح مختصر مراحل طراحي آموزشي

رديف عنوان مرحله
۱ تعيين هدف كلي تدريس
هدف نهايي آموزش كه براي رسيدن به آن بايد از طريق تحليل آموزشي هدفهاي كلي را به هدفهاي جزئي مرحله ايي و سپس آنها را به هدفهاي رفتاري اجرايي تبديل نمود و به وسيلة آنها رفتار ورودي و نقطة آغاز تدريس را مشخص نمود . كه براي اين كار يعني مشخص كردن نقطة آغاز تدريس ابتدا رفتارهاي ورودي را و سپس اولين گام آموزشي را مشخص مي نماييم ( به كمك ارزشيابي تشخيصي )
۲ تعيين هدفهاي جزئي ( مرحله ايي )
۳ تعيين هدفهاي رفتاري ( اجرايي )
۴ تعيين رفتار ورودي اولين گام آموزش
۵ تعيين محتواي آموزشي
اصول و مفاهيمي كه به دانشجويان ارائه مي شود و اين محتوا بايد بر اساس هدفهاي آموزشي تهيه گردد ( هدفهاي رفتاري )
الف ـ شيوه هاي تجزيه و تحليل محتواي آموزشي
۱ ـ عيني بودن ( قابليت بازبيني و بازسازي )
۲ ـ منظم بودن ( بر اساس تحليل آموزشي )
۳ ـ آشكار بودن
۴ ـ مقداري بودن
ب ـ مراحل تجزيه و تحليل محتوا
۱ ـ مشخص ساختن هدفهاي تحليل ( جلو گيري از اتلاف وقت و استنباط غلط )
۲ ـ جمع آوري نمونه هاي مورد تحليل ( گزينش محتوا )
۳ ـ تقسم مجموعة مورد بررسي به واحدهاي مختلف . كلمه ها ، نمادها ، مضمونها ، شخصيتهاي مطرح شده در متن
۴ – طبقه بندي واحدها
ج ـ تهيه و تنظيم محتواي آموزشي اصول مورد نظر در تعيين و تهيه محتواي آموزشي :

۱ ـ ميزان علاقه و رقبت دانش آموزان

۲ ـ مفاهيم ، اصول و قوانين هر علم

۳ ـ‌ پروراندن مفاهيم اساسي و روشها

۴ ـ ارتباط با مسائل روز

۵ ـ انطباق با زمان آموزش

۶ ـ پايه ايي براي آموزشهاي مداوم ( بعدي )

۷ ـ فرصت مناسب براي فعاليتهاي يادگيري چندگانه .

۸ ـ شناخت علوم مختلف

۹ ـ توالي مطالب

۱۰ ـ تازگي موضوع

۱۱ ـ ميراث فرهنگي

۶ روش و وسيلة آموزشي
معلم و استاد براي آموزش مطالب نيازمند استفاده از روشها و وسايل آموزشي مي باشد .
الف ـ انواع وسايل آموزشي ۱ ـ وسايل آموزشي معياري

۲ ـ وسايل آموزشي تسهيل كننده

ب ـ نقش و تأثير وسايل در آموزش
۱ ـ ايجاد اساس قابل لمس و تفكر
۲ ـ ايجاد علاقه و توجه در يادگيري
۳ ـ ايجاد پايه هاي لازم در يادگيري هاي تدريجي ، تكميلي و دائمي شدن يادگرفته ها
۴ ـ ايجاد تجارب واقعي يادگيري و فعاليت بيشتر
۵ ـ پيوستگي افكار در فرايند يادگيري
۶ ـ توسعه و رشد ذهني
۷ ـ انتقال سريعتر و صريحتر معاني و مفاهيم آموزشي
۸ ـ كسب تجاربي كه از طريق ديگر حاصل نشده و نمي شود .
ج ـ تقسيم بندي وسايل آموزشي

وسايل آموزشي انواع و اقسام مختلفي دارند ، براي انتخاب آنها بايد مواردي را در نظر گرفت

( معيارهاي گزينش ) بهترين معيار گزينش همان هدفهاي رفتاري مي باشند . البته علاوه بر آنها معيارهاي ديگري نيز وجود دارند كه بايد مد نظر قرار گيرند .

د ـ ويژگيهاي وسايل آموزشي
الف ـ ويژگيهاي آموزشي وسيله :
۱ ـ ارائه و انتقال مطالب و مفاهيم جديد .
۲ ـ تكرار آموخته هاي گذشته
۳ ـ جلب توجه فراگيران و حفظ آن تا پايان آموزش
ب ـ ويژگيهاي فني وسيله :
۱ ـ توانايي انتقال پيام مورد نظر
۲ ـ قابليت حمل و نقل
۳ ـ سهولت كاربرد
۴ ـ سهولت دستكاري و تعمير
۵ ـ قابليت رجوع پذيري
ج ـ امكانات اجرايي كاربرد وسيله :
۱ ـ تعداد فراگيران
۲ ـ وضعيت و اندازة كلاس
۳ ـ زمان لازم
۴ ـ در دسترس بودن
۵ ـ اقتصادي بودن
۷ الگوها و شيوه هاي تدريس
الف ـ الگوي تدريس
۱ ـ مفهوم الگو :
نمونة كوچكي از شئي بزرگ و مجموعه اي محدود از اشياء بيشمار كه ويژگيهاي مهم و اصلي آن شئي بزرگ يا اشياء را داشته باشد .
۲ ـ الگوي تدريس چهارچوب ويژه ايي كه عناصر مهم تدريس ، درون آن قابل مطالعه بوده و شناخت و آگاهي از عناصر و عوامل مذكور مي تواند معلم و استاد را در انتخاب روشهاي مناسب تدريس كمك كند .

الف ـ ويژگيهاي الگوي تدريس :

۱ ـ مشخص بودن مراحل تدريس

۲ ـ مشخص بودن كنش و واكنش معلم

۳ ـ مشخص بودن روابط ميان گروهي

۴ ـ مشخص بودن شرايط و منابع

ب ـ انواع الگوهاي تدريس :

۱ ـ پيش سازمان دهنده

۲ ـ حل مسأله

۳ ـ پرسش و پاسخ

۴ ـ الگوهاي تركيبي

* الگو بايد متناسب با محتوا و هدفهاي آموزشي باشد .

ب ـ شيوه ها و روشهاي تدريس
۱ ـ مفهوم شيوه
شيوه به معناي راه و روش است و شيوة تدريس عبارت است از راه و روش ارائة محتواي آموزشي جهت فراگيري محصلين .
۲ ـ انواع شيوه هاي تدريس الف ـ شيوه هاي سنتي تدريس

۱ ـ روش حفظ و تكرار

۲ ـ روش سخنراني

۳ ـ روش پرسش و پاسخ

ب ـ شيوه هاي سنتي جديد

۱ ـ روش نمايشي ( نمايش عملي )

۲ ـ روش ايفاي نقش ( نمايشنامه )

۳ ـ روش گردش علمي

۴ ـ روش بحث گروهي

۸ ـ روش آزمايشي ( آزمايشگاهي )

ج ـ شيوه هاي جديد آموزشي

۱ ـ آموزش انفرادي

۲ ـ آموزش برنامه ايي ( PI )

۳ ـ آموزش به وسيلة كامپيوتر ( AI )

۴ ـ آموزش انفرادي تجويز شده ( IPI )

۵ ـ آموزش انفرادي هدايت شده ( IGE )

۶ ـ آموزش تا حد تسلط

۷ ـ تدريس خصوصي

۸ ـ روش مسأله ايي

۹ ـ روش واحدها

۱۰ ـ روش واحد موضوع

۱۱ ـ روش واحد تجربي

۱۲ ـ روش واحد پروژه

* در آموزش مي توان از شيوه هاي تركيبي نيز بهره برد

 

۸ تجارب يادگيري
عملي است كه فراگيران از طريق آن مطالب ارائه شده به وسيلة شيوه هاي تدريس را فرا مي گيرند . بين تجربة يادگيري و شيوه هاي تدريس هماهنگي وجود دارد . بطور مثال اگر براي تدريس از شيوة سخنراني استفاده شود تجربة يادگيري آن گوش دادن است .
انواع تجارب يادگيري
۱ ـ حفظ و تكرار ( خواندن )
۲ ـ گوش دادن
۳ ـ پاسخ دادن
۴ ـ ديدن
۵ ـ نقش بازي كردن
۶ ـ بازديد و گردش علمي
۷ ـ تحقيق و پژوهش علمي
۸ ـ مطالعه
۹ ـ ساختن
۱۰ ـ فعاليتهاي عملي
۱۱ ـ روشهاي تلفيقي و تركيبي
۹ مرحلة آغاز آموزش
در اين مرحله با توجه به برنامة تعيين شده و با در نظر گرفتن ساير پارامترهاي تعيين شده تدريس موضوع مورد نظر آغاز مي شود .
۱۰ انجام ارزشيابي
ارزشيابي به معناي آزمودن است . در طراحي آموزشي ارزشيابي داراي سه مرحله است .
مراحل سه گانة ارزشيابي
الف ـ ارزشيابي تشخيصي :
جهت تعيين سطح دانش و معلومات فراگيران قبل از شروع آموزش براي مشخص كردن گام ورودي و نقطة آغاز تدريس
ب ـ ارزشيابي مرحله ايي :
بعد از آغاز تدريس ، مرحله به مرحله فعاليتهاي تدريس ـ يادگيري مورد ارزشيابي قرار مي گيرد تا در صورت لزوم نسبت به اصلاح و بهبود آنها اقدامات لازم صورت گيرد .
ج ـ ارزشيابي نهايي :
بعد از اتمام كل فرايند تدريس ـ يادگيري ، ارزشيابي كلي ديگر به عمل مي آيد . امتحان پايان سال و يا پايان ترم
۱۱ بازنگري و اصلاح برنامه
با بررسي نتايج حاصله از ارزشيابي مي توان در صورت وجود نقص و كاستي در روند تدريس ـ يادگيري ، براي مراحل بعدي به بازنگري و اصلاح طرح آموزشي پرداخت

افزودن دیدگاه